Como se dice la comida en Otomí
Aprende OTOMÍ con este curso en línea
| ajo | axi, axoxi (allium sativum) |
| algodón | dëti |
| algodón | dëti, xiy’o |
| amaranto | dok’u, gink’ani |
| atole | t’ei |
| azúcar | dothfi |
| barbacoa | thumngö |
| bufanda | b’ant’yüga |
| caldo | dexdehe |
| carne | ngö |
| cebolla | dënxi (allum cepa) |
| cenar | nt’oxi |
| cerdo | ts’üdi |
| chayote | xamu |
| chicle | ts’apo |
| chile piquín | fonguñ’i |
| chile verde | k’amañi |
| cocido | dä, xodä |
| desayuno | nzimxudi |
| dulce | ñu |
| dulce (caramelo) | t’afi |
| ejote | xidjü |
| fríjol | jü |
| frito | ntsäni |
| guisante | jünfö |
| haba | däjü (faba bulgaris) |
| harina | xidi |
| harina de maíz | xidithä |
| helado | tsë |
| huevo | don’i, mädo |
| judía (ejote) | xidjü |
| jugo | ngi |
| manteca | ndëga |
| miel | t’afi |
| mole | githe |
| nuez | dëmza |
| pan | thuhme |
| pan tostado | fethme |
| pantalón | juit’ua |
| queso | gëxo |
| rosca | ts’ants’i |
| salsa | thänt’i |
| saltador | dakate |
| tamal | thedi |
| tamal de carne | thengö |
| tamal de dulce | ugi |
| tortilla | hme |
| trago | dut’i |
| vaina | efe, dëho |
| verdura | nda, k’ani |
| aderezo | mbipi |
| agridulce | ñuxi |
| agrio | ñ’ixi, ñ’ist’i |
| avena | ngüdi |
| bocadillo | t’ëgi |
| cacahuate (cacahuete) | jühmai |
| caldo de frijoles | dexjü |
| caldo de tripas | dexfo |
| camote | bö’kua |
| cáscara (de huevo) | ximdon’i |
| cebada | t’ëi |
| chicharrón | tsut’i |
| chile | ñ’i |
| chile despedazado | jam’i |
| chile negro (pasilla) | b’omi, b’onxi |
| chile podrido | y’am’i |
| chorizo | mpemi |
| comer huevos | tsimdon’i |
| comer tunas (higos chumbos) | tsija |
| comida | hñuni, ntsi |
| comida rápida | ëgi |
| escamoles (hueva de hormiga) | yühi |
| espuma de caldo | füngo |
| goma de mascar (chicle) | ts’apo |
| huevo frito | mädo |
| huevo sancochado | b’atmado |
| magro | nöxke, ñ’öke |
| masticar | ñäfi |
| memela (tortilla grande) | pijhme |
| migaja | hangi, hñäfi |
| migaja de carne | hamgö |
| migaja de masa (o tortilla) | hahme |
| migaja de pan | hahme |
| mole de olla (caldo) | githe |
| moler (en molcajete o licuadora) | tänt’i |
| pelar frutas | püki, xäki |
| picar (el chile o ají) | ñ’i |
| piloncillo | dothfi, t’afi |
| ruído de mascar | nku’ahni |
| sabroso | kühi |
| salsa frita | thüt’añi |
| salsa picante | thänt’añi |
| sancochado | fat’i |
| suadero (carne de res) | nsitsi |
| tlacoyo (comida mexicana) | hmejü |
| tortilla agria | ixkahme |
| tortilla caliente | pahme |
| tortilla delgada | xinhme |
| tortilla dura | haxhme |
| tortilla gorda | pijhme |
| tostada (torilla dorada) | fethme |
| tragón | nzathu |
| sal | u |
Haciendo tortillas a mano
canal de youtube: otomimoderno